آموزش وردپرس
خانه / دسته‌بندی نشده / تاریخچه چراغ روشنایی در بیدهند

تاریخچه چراغ روشنایی در بیدهند

تاریخچه چراغ روشنایی در بیدهند

بشر از دیر باز تا کنون همواره برای راحتی زندگی خود تلاش نموده است . تامین نور محیط اطراف زندگی در شب یکی از دغدغه های انسانهای نخستین بوده است . با کشف آتش از آن برای گرم نگه داشتن محیط زندگی و پخت و پز و استفاده از مشعل برای روشن کردن شبهای تاریک استفاده نموده است .
مردم روستای ما نیز تا آنجا که از زبان نیاکان و پدربزرگها شنیده ایم در حدود ۱۰۰ سال پیش از اولین وسایل روشنایی – که می توان آنها را نسل اول نامگذاری کرد استفاده می کرده اند . نام این وسیله پی سوز بوده که در آن روغن حیوانات و گیاهان ( روغن گیاه کرچک) را به روش مخصوصی جدا کرده و بنام روغن چراغ برای مصرف پی سوز استفاده می کردند . پی سوز ها در اشکال گوناگون و از مواد مختلفی از جمله مس و سفال ساخته می شده ولی طرز کار همه آنها یکسان بوده بدینسان که مخزنی داشته که در آن روغن چراغ ریخته می شده و یک فتیله از جنس نخ ضخیم در آن قرار می گرفته و با دود زیاد و روشنایی کم می سوخته است .

این وسیله در مکانهای باز بدلیل وزش باد ، قابل استفاده نبوده و در مکانهای سربسته نیز که استفاده می شده بدلیل تولید دود زیاد ، زیان آور بوده و برای سلامتی مضر بوده ولی افراد آن زمان بالاجبار از آن استفاده می کردند و حتی به دلیل کمبود روغن چراغ در مصرف آن نیز صرف جویی می کردند .
……………………………………………………………………
چراغ های نسل دوم : کم کم با ورود نفت سفید به زندگی ها چراغهای نسل دوم روی کار آمدند و پی سوزها از خانه ها خداحافظی کردند . این چرغها انواع مختلفی داشتند ازجمله چراغ موشی ،چراغ لامپا ، چراغ گردسوز ، چراغ دستی (انگلیسی)

چراغ موشی یا چراغ فتیله ای اولین نوع چراغ روشنایی نفت سوز بود که شامل یک منبع با گنجایش حدود ۲۵۰ میلی لیتر نفت و یک فتیله که از لوله ای آهنی عبور میکرد. شعله فتیله روشنایی ایجاد میکرد اما دود چراغ نیز زیاد بود. ساخت این چراغ ساده بود . بدین صورت که وسط درب یک قوطی فلزی در دار که شبیه جای نوشابه های کوچک امروزی بود را با میخ سوراخ کرده و یک نخ نسبتا ضخیم را بعنوان فتیله از آن عبور می دادند به نحوی که فقط قسمت کمی از آن ، بالای درب باقی بماند . ظرف را تا نیمه از نفت پر می کردند و فتیله را داخل آن قرار داده و درب آنرا می بستند . بعد از اندکی وقت ، نفت از فتیله بالا می آمد و قسمت کمی از فتیله که از سوراخ درب قوطی بیرون بود نفتی می شد ، آن را روشن می کردند .

چراغهای لامپا دارای منبعی از جنس مس یا شیشه بودند که در آن نفت سفید ریخته می شد و فتیله ای نیز شبیه پی سوز داشتند با این تفاوت که فتیله توسط قسمتی بنام ماشین روی منبع سوار می شد و قابل تنظیم بود و در مدل های پیشرفته آن روی ماشین هم در قسمتی که شعله روشن بود شیشه ای قرار داشت تا هم چراغ نور بهتری داشته باشد و هم باد آنرا به راحتی خاموش نکند .

بعد ها چراغ گردسوز جایگزین لامپاها شدند . تفاوت این چراغ ها با لامپاها در شکل فتیله آنها بود که بصورت دایره بود و به همین خاطر به آنها گرد سوز می گفتند و روی فتیله نیز یک کلاهک قرار داشت که این کلاهک در روی لوله ای که از وسط منبع نفت گذشته و هوا را از زیر چراغ وارد قسمت روشن چراغ می کرد و باعث می شد چراغ بهتر بسوزد .

چراغهای لامپا و گرد سوز نیز تقریبا قابل حمل و نقل نبوده و فقط در خانه ها استفاده میشدند . برای رفع مشکل تاریکی در هنگام عبور و مرور در شب چراغهای دستی (انگلیسی) وارد خانه ها شدند . در این چراغها ، شعله در یک محفظه شیشه ای مدور در بسته قرار داشت و باد به راحتی نمی توانست آنرا خاموش کند.

از این چراغ بیشتر شب هنگام برای رفتن به شب نشنی یا حمام و یا آبیاری استفاده می شد عیب این چراغها این بود که وقتی داغ می شدند شروع به پت پت می کردند و گاهی خاموش می شدند .در مقابل وزش باد نیز مقاومت چندانی نداشتند.
…………………………………………………………………………
چراغهای نسل سوم :
در این نسل از چراغها بجای فتیله از تور استفاده شده بود و به همین خاطر به آنهاچراغ توری یا چراغ زنبوری گفته می شد . نحوه کار آنها به این صورت بود که نفت سفید در محفظه ای فلزی قرار داشت و ابتدا با ریختن الکل در جای مخصوص محل عبور نفت از مخزن به تور را گرم می کردند تا نفت بصورت بخار در آید . سپس با زدن تلمبه نفت تبخیر شده به قسمت توری که از سقف چراغ آویزان بود هدایت می شد و نور سفیدی از آن منتشر می شد و گرمای حاصله باعث می شد مابقی نفت نیز تبخیر شده و برای سوختن آماده شود .این چراغ برای آماده بکار شدن مدت زمانی نیاز داشت تا گرم شود و هر از گاهی نیز باید به آن تلمبه می زدی تا نور آن کم نشود .مزیتی که این چراغ ها نسبت به سایر چراغ های پیشین داشتند نور زیاد آنها و همچنین مصرف بسیار کم نفت در این چراغ ها بود اما مشکل این چراغ ها حساس بودن توری این چراغ ها به تکان خوردن و لمس شدن بود که خیلی زود توری آنها می ریخت.

……………………………………………………………
چراغهای نسل چهارم :
با انجام پروژه برق رسانی در اردیبهشت سال ۱۳۶۳ روستای ما از نعمت برق برخوردار شد و تمام خانه ها و حیاط ها و معابر و کوچه ها با لامپهای مختلف روشن شدند و چراغهای نفت سوز نیز به تاریخ پیوستند .همزمان با چراغهای نفت سوز با رواج کپسولهای گاز و پیک نیک ، از این وسایل نیز برای روشنایی استفاده می شد و هم اکنون نیز در مواقع قطع جریان برق گاهی از این پیک نیک ها استفاده می شود ولی مشکل ریختن توری آنها همچنان باقی است و هر از گاهی باید آنها را مجدد پر کرد . البته هم اکنون روستا حدود دوسال است که از نعمت گاز لوله کشی نیز برخوردار است و در مواقع قطع جریان برق در بعضی از خانه ها از روشنایی های گاز سوز شهری استفاده می شود .

درباره ی bidhendi

همچنین ببینید

لطفا رعایت کنیم

لطفا رعایت کنیم : حضور انبوه جمعیت در بیدهند و نظارت هر فرد بر اموال …

یک دیدگاه

  1. سلام.وبسایتتون خیلی خوب و مفیده.به کارتون ادامه بدین

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

error: Content is protected !!